contact | miloujansen@wielinq.nl | 0307670556
contact | miloujansen@wielinq.nl | +31 (0)30 767 0556

We zijn helemaal niet klaar voor de cloud

We zijn helemaal niet klaar voor de cloud
3 december 2015 Milou Jansen

We zijn helemaal niet klaar voor de cloud

De sourcingsmarkt is anno 2015 volwassen geworden, zo kan worden geconcludeerd na een reeks interviews met adviseurs en aanbieders en afnemers van sourcingsdiensten. Tegelijkertijd staat de markt zwaar onder druk. Met name cloud computing zorgt voor een ontwrichting waar zowel de (traditionele) aanbieders als de afnemers zich geen raad mee lijken te weten. “Ondertussen gaan we van petitfour naar petitfour om over die cloud te praten.”

Vrijwel alle organisaties besteden IT-diensten uit, zo concludeerden Quint Wellington Redwood en Whitelane Research eerder dit jaar na een onderzoek onder ruim tweehonderd Nederlandse organisaties. En naar tevredenheid. Gemiddeld is 71 procent van de uitbesteders tevreden over de serviceprovider. De Indiase spelers scoren het hoogst, met name op het gebied van applicatiesourcing.

Die hoge scores voor de Indiase spelers zijn volgens Arno Gerrits – die in zijn rol als Head of Vendor & Contract Management bij Ahold in 2014 een TOMMIE- award won voor ‘Most Inspirational Sourcing Leader’ – onder andere te verklaren door de focus die deze partijen hebben op resultaatgericht werken. “Technische servicelevel-agreements worden steeds minder belangrijk.” Volgens Gerrits komen nu ook de Europese aanbieders op de sourcingsmarkt tot dit inzicht, met als resultaat dat ook deze partijen steeds hoger scoren als het gaat om klanttevredenheid. “De klanttevredenheid neemt over de gehele linie toe”, zo constateert ook Alex van den Bergh, Global Sourcing Advisory Lead bij Quint Wellington Redwood. Hetzelfde kan volgens Van den Bergh worden gezegd over de volwassenheid van de markt. “Problemen die traditioneel speelden als het bijvoorbeeld gaat om remote beheer en het vastleggen van afspraken in SLA’s hebben we nu echt wel getackeld.”

DE WERELD VERANDERT
Ondanks deze positieve signalen zijn bijna alle geïnterviewden het erover eens dat er ook grote uitdagingen zijn, voor zowel de aanbieders als de afnemers op de sourcingsmarkt. Zo wijst woordvoerder Michel van Schie van branchevereniging Nederland ICT op de nog altijd krappe arbeidsmarkt die lokale providers dwingt om in het buitenland op zoek te gaan naar gekwalificeerd personeel.

“Het is allemaal geen hosanna”, zo vat vendormanager Eric Foppen van uitzend- organisatie USG People de situatie op de sourcingsmarkt bondig samen. Volgens de ‘Most Inspirational Sourcing Leader’ uit 2011 weet momenteel niemand welke kant de markt opgaat en durft niemand nog lange contracten aan.

“De wereld verandert en daar worstelt zowel de vraag- als de aanbodzijde mee”, stelt ook Cor Broekhuizen van adviesbureau Wielinq. Een van de veranderingen die zichtbaar is, is dat organisaties steeds vaker overgaan op een ‘IT op twee snelheden’. Waar bij de transactionele systemen de nadruk vooral ligt op behoud en continuïteit, komt de focus aan de ‘voorkant’ veel meer te liggen op innovatie. “Dan is het maar de vraag of je IT-leverancier in dat plaatje past”, aldus Broekhuizen. “Uitbestedende partijen zijn momenteel aan het digitaliseren maar in de ‘tech- nology-driven company’ is de rol van de serviceprovider nog minimaal”, vult adviseur en partner Bart van der Linden van Whitebridge Consulting aan.

DISRUPTIEVE CLOUD
Een veel grotere, disruptieve werking gaat echter uit van de cloud. “De wereld van Amazon, Google en Microsoft zet de sourcingsmarkt volledig op z’n kop”, aldus Foppen. “De sourcingsmarkt zoals we die nu kennen, zal over een paar jaar totaal anders zijn.” Eric Overvoorde, CIO van Royal HaskoningDHV en ‘Sourcing Leader’ van het jaar 2013: “De traditionele sourcingspartijen worden aangevallen door partijen die diensten ‘as a service’ leveren en beschikken niet over de snelheid en dynamiek om te innoveren.”

Van der Linden vergelijkt de grote, traditionele sourcingspartijen met tankers die moeilijk van koers wijzigen en daardoor moeite hebben om snel een volledig geïntegreerde hybride clouddienst te leveren. “Deze partijen hebben vanuit hun geschiedenis nog wel eens last van een ‘verzuiling’ waardoor het niet ondenkbaar is dat drie verschillende divisies betrokken (SaaS-)applicatie. De klanten lijden onder deze verzuiling; ze missen delen van een dergelijke service.”

Maar ook partijen als Amazon hebben vaak niet alle puzzelstukjes in huis om de zakelijke markt te bedienen, benadrukt Van den Bergh. “Hosting uit de cloud is niet voldoende; je hebt bijvoorbeeld ook aanvullende security nodig.” Van den Bergh ziet hier een rol weggelegd voor cloudbrokers om te komen tot een volledig geïntegreerde clouddienstverlening. Daarnaast ziet de sourcingsdeskundige ook geheel nieuwe namen op de (cloud)- sourcingsmarkt verschijnen. “Er ontstaan compleet nieuwe verhoudingen. De spelers op de markt moeten nu hun positie gaan bepalen. Wat ben ik, waar ben ik goed in en op welke gebieden richt ik mij?”

“De cloud is een zeer relevante ontwik- keling die niet overwaait en waar nieuwe businessmodellen bij horen”, zo constateert ook Michel van Schie van Nederland ICT. Van Schie onderschrijft echter niet het beeld van een ontwrichte markt waar de aanbieders moeite hebben om hun weg te vinden. Integendeel. “Natuurlijk heeft niet iedereen een pasklaar antwoord en is het een kwestie van proefondervindelijk ontdekken wat werkt, maar dat geldt voor iedere nieuwe ontwikkeling.”

UITDAGINGEN VOOR AFNEMERS
“De tijd dat je bij één partij inkoopt, is de op inrichten”, concludeert Overvoorde. “Wellicht dat een langverwachte trend van servicebrokers hier een oplossing voor gaat bieden.”

De dynamiek op de markt stelt de afnemers voor grote uitdagingen, zo stelt ook Foppen. Zo zal het belang van ‘gefocust sourcen’ toenemen. Mede door de kleinere prijsverschillen tussen de cloudproposities wordt de businesscase voor een transitie bovendien steeds lastiger. “Maar volgens mij zijn we nog helemaal niet klaar voor de cloud”, stelt Rob de Haas van Coachtosource. “De cloud is een goed voorbeeld van een ontwikkeling die wordt gedreven door de leverancierskant, en niet door behoefte. Wie heeft bepaald dat we daar klaar voor zijn?”

“Met cloud ga je van servicedelivery naar servicemanagement”, vervolgt De Haas. Die verschuiving werpt volgens de voormalige CIO van de ABN AMRO geheel nieuwe vraagstukken op. “Wat doen we bijvoorbeeld met Pietje die hier al veertig jaar werkt? Hoe lossen we innovatie op? En hoe ga je om met governance? We gaan van de ene sessie met petitfour en praten, maar op deze vragen hebben we nog steeds niet het antwoord.” Volgens De Haas ligt hier een ‘opvoedende taak’ voor de leveranciers, een soort van ‘zorgplicht’ om te wijzen op de valkuilen die op de loer liggen als een organisatie de stap maakt naar de cloud.

“Cloudtechnologie is ook niet het antwoord op alle scenario’s”, vindt Arno Gerrits. “Zo is schaalbaarheid een ken- merk van cloud, maar lang niet alle applicaties hebben die schaalbaarheid nodig. Blijf te allen tijde goed nadenken”, zo luidt dan ook het advies van Gerrits aan uitbesteders die cloudtechnologie over- wegen. “Cloud is geen strategie op zich; het is een tactiek om de waarde voor de business te vergroten.”

PROFESSIONALISERING VAN REGIE
‘Governance’ en ‘regie’ zijn woorden die veelvuldig vallen tijdens de gesprekken met de kenners van de sourcingsmarkt, en dan meestal in negatieve zin. “Regievoering is bij veel uitbesteders de achilleshiel”, stelt Van den Bergh zelfs. Cor Broekhuizen van Wielinq: “Als je gaat multisourcen stelt dat hogere eisen aan je regie die door de scala aan opties ook steeds complexer wordt. Helaas zien we hier veel organisaties mee worstelen. IT-uitvoerders worden meestal geen goede regisseurs en hebben vaak snel de neiging om op de stoel van de leverancier te gaan zitten.”

“Governance is nog steeds een issue”, zo constateert ook Marcel van Kooten van Verdonck, Klooster & Associates. “Een IT-organisatie is doorgaans heel moeilijk om te buigen naar een regieorganisatie.” “Een zwakke regie aan de klantkant brengt wel projecten in gevaar”, vervolgt Van Kooten. De Management Consultant van VKA pleit dan ook voor een ‘professionalisering van de regie aan de klant- en de leverancierszijde’. “We moeten inzien dat een traditionele governance niet meer volstaat; het gaat niet meer om de individuele competenties maar om de compe- tentie van de gezamenlijke organisatie. Kunnen we samen een deuk in een pakje boter slaan? Als een project gevaar loopt, dan mag je bijvoorbeeld van een leverancier verwachten dat hij het contract redt door de leiding te nemen. Het commercieel concept van leveranciers zal daarvoor moeten worden gebaseerd op vertrouwen. Maar professionalisering heeft ook haar grenzen. Soms is het verstandig om een derde partij toe te laten die in moeilijke situaties een rol op zich neemt en governance als het ware ‘as a service’ aanbiedt.”

SCHERPER OP DE BAL
“Er moet veel meer aandacht komen voor zaken als rapportages en governance”, vindt ook Erik Beulen van KPMG. Bijvoorbeeld een gebrek aan voldoende kwalitatieve mensen is in de ogen van Beulen geen valide excuus om hier geen aandacht voor te hebben. “Als je een grote tuin wilt hebben, zul je ook een tuinman moeten aannemen. Anders is het beter om op internet diensten af te nemen die standaard beschikbaar zijn en die je zo kunt gebruiken.” “Iedereen moet veel scherper op de bal zitten; dat eisen klanten ook en dat vereist de wetgeving ook”, zo besluit Beulen. Daarbij ziet de Director KPMG Shared Services en Outsourcing Advisory ook een rol weggelegd voor wat hij noemt: ‘tooling as a service’. “Geen enkele partij kan het zich in ieder geval veroorloven om niet te investeren in zaken als rapportages en governance.”